Artrose en heupdysplasie bij de hond: signalen, diagnose en behandelingen

Artrose is een pijnlijke gewrichtsaandoening door slijtage van het kraakbeen. Ze treft vooral de knieën, ellebogen, heupen, tenen en wervels, en vermindert geleidelijk de mobiliteit van de hond. Ze is vaak het gevolg van een onderliggende aandoening, op de eerste plaats heup- of elleboogdysplasie.

Heupdysplasie is de meest voorkomende heupaandoening bij de hond. Het is een erfelijke ontwikkelingsstoornis: de dijbeenkop past niet meer goed in de heupkom, waardoor het gewricht voortijdig slijt en tot artrose leidt. Deze pagina vult onze algemene gezondheidsgids aan.

Alle honden kunnen artrose ontwikkelen, maar heupdysplasie treft vooral grote rassen: de Duitse herder, de labrador, de golden retriever, de rottweiler en de Berner sennenhond behoren tot de meest getroffen. Gewicht en snelle groei spelen een rol, waardoor gewichtscontrole al vanaf jonge leeftijd belangrijk is.

De signalen worden vaak ten onrechte toegeschreven aan gewone veroudering. Ze verschijnen beetje bij beetje:

• stijfheid, vooral bij het ontwaken of na rust;
• moeite met opstaan of gaan liggen;
• een tragere gang, weigeren om door te stappen tijdens de wandeling;
• mankheid, een voorkeur om te blijven liggen;
• een stemmingsverandering, pijn bij aanraking.

Bij dysplasie ziet men ook weinig ontwikkelde bilspieren en een abnormale (waggelende) gang. Bij een hond ouder dan 2 jaar uit dysplasie zich vooral via de pijn van de artrose die ze heeft veroorzaakt.

De diagnose steunt op een klinisch onderzoek en röntgenfoto's van de gewrichten. Bij dysplasie is het aangewezen de hond rond de leeftijd van 6 maanden te laten onderzoeken, om vroeg te kunnen ingrijpen, voor de slijtagesignalen verschijnen. De dierenarts kan naargelang het geval doorverwijzen naar een specialist (orthopedie).

Artrose geneest niet, maar is beheersbaar. De aanpak combineert meerdere hefbomen:

• Gewichtscontrole: elke kilo te veel weegt op de gewrichten.
• Aangepaste beweging: korte en regelmatige wandelingen, eerder dan intense inspanningen.
• Pijnbehandeling, voorgeschreven door de dierenarts (ontstekingsremmers op de eerste plaats, onder toezicht).
• Fysiotherapie en de aanpassing van het huis (antislipoppervlakken, zacht ligbed).
• Chirurgie, in bepaalde gevallen: bij gevorderde artrose kan men de kop en hals van het dijbeen verwijderen (excisie) of een heupprothese plaatsen (minimumleeftijd van 10 maanden), gevolgd door een revalidatie van ongeveer 3 maanden.

Het plan wordt met de dierenarts bepaald volgens leeftijd, stadium en levenswijze van de hond.

Artrose is een chronische ziekte: de kost is die van de duur, niet van één geïsoleerde ingreep. U moet rekening houden met de opvolgingsraadplegingen, de hernieuwde pijnbehandeling, eventuele fysiotherapie en, in bepaalde gevallen, een chirurgische ingreep. De prijzen van veterinaire handelingen zijn vrij in België en verschillen per regio en kliniek: zie onze pagina over de dierenartskosten voor de grootteordes. Om die uitgaven op lange termijn te anticiperen, geeft onze pagina over de jaarlijkse kosten van een hond of kat de budgetrichtpunten.

Artrose is op zich geen spoedgeval, maar een plotse mankheid, een poot die helemaal niet meer steunt, of hevige pijn bij aanraking kunnen op een ander probleem wijzen (gescheurde kruisband, breuk) en rechtvaardigen een snelle raadpleging. Een plotse verlamming is een spoedgeval: bel de dierenarts van wacht. Deze pagina vervangt niet het advies van een dierenarts.